• Strona główna
  • Ucz otwartości
  • Jak włączać uczniów i uczennice we współdecydowanie o szkolnej wspólnocie? Przewodnik dla nauczycieli i nauczycielek

Jak włączać uczniów i uczennice we współdecydowanie o szkolnej wspólnocie? Przewodnik dla nauczycieli i nauczycielek

Pierwszą wspólnotą w szkole, do której uczniowie i uczennice czują przynależność, jest klasa. Stanowi ona główny obszar pracy wychowawczej. Wpływ wychowawcy/ wychowawczyni jest jednak znacznie szerszy. Pracując na poziomie klasy, modeluje i inicjuje bowiem różnego rodzaju zachowania uczniów i uczennic, które mają wpływ na to, jak młodzi ludzie funkcjonują we wspólnocie szkolnej, a więc również na to, jak działa ta wspólnota.

Zachęcamy do zapoznania się z komentarzem wprowadzającym do czwartej części materiałów dla wychowawców i wychowawczyń, poświęconej budowaniu wśród uczniów i uczennic poczucia wspólnotowości, która wzmacnia partycypację i samorządność uczniowską.

Jaką rolę pełnią wychowawcy w procesie budowania wspólnoty klasowej i szkolnej?

Już na poziomie klasy uczniowie i uczennice muszą poczuć, że mają realny wpływ na podejmowanie istotnych decyzji. Jeśli to nie nastąpi, raczej niechętnie i z brakiem zaufania będą podchodzić do życia w społeczności szkolnej. Rolą wychowawcy/ wychowawczyni jest więc inicjowanie współpracy na poziomie klasowym oraz wspieranie samorządności na poziomie ogólnoszkolnym. Jeśli wychowawca/ wychowawczyni ułatwi uczniom i uczennicom ze swojej klasy zaangażowanie się, wówczas młodzi ludzie o samorządzie uczniowskim zaczną myśleć jako o organie reprezentującym ich interesy.

Przed jakimi wyzwaniami dotyczącymi samorządności i partycypacji stoi dzisiejsza szkoła?

Niestety samorządy uczniowskie w polskich szkołach często postrzega się jako fasadowe lub też sterowane przez dorosłych. Ich członkowie oraz członkinie bywają oddelegowani do realizacji zadań nie odnoszących się do potrzeb i zainteresowań młodych ludzi. Zamiast współdecydować o ważnych dla funkcjonowania szkoły sprawach, organizują coroczne akcje i wydarzenia, których inicjatorami są nauczyciele i nauczycielki. 

Tymczasem dobry samorząd uczniowski to taki samorząd, który pozwala wybrzmieć głosom uczniów i uczennic oraz daje przestrzeń, by ten głos został wysłuchany. Innymi słowy – samorządność uczniowska powinna wzmacniać partycypację, a nie skupiać się na organizacji imprez szkolnych i akcjach charytatywnych.

Jakie korzyści przynosi realna uczniowska partycypacja?

Uczniowska partycypacja, zarówno na poziomie klasy jak i szkoły, m.in. pozwala dostosować to, co się dzieje, do bieżących potrzeb młodych ludzi. Wzmacnia kompetencje społeczne i obywatelskie uczniów i uczennic w obszarach, których nie da się wzmocnić inaczej niż przez praktyczne działanie. Daje także narzędzia do dobrej komunikacji i współpracy w interakcjach nie inicjowanych przez nauczyciela, co po pewnym czasie wpływa na wzrost samodzielności i poczucia odpowiedzialności za klasę i szkołę. Co więcej, buduje zaufanie młodych ludzi do instytucji demokratycznych w ogóle i uczy ich funkcjonowania w nich – w dłuższym wymiarze wzmacnia więc społeczeństwo obywatelskie. 

Pierwsze kroki we wzmacnianiu partycypacji nie są łatwe, ale warto je wykonać. Zarówno wówczas, gdy zaczynamy pracę z nową klasą, jak i w dowolnym momencie roku szkolnego.  Nigdy nie jest za późno na wprowadzanie takich elementów małymi krokami.

POBIERZ CZWARTĄ CZĘŚĆ NARZĘDZIOWNIKA  Z PROGRAMU
„WYCHOWANIE TO PODSTAWA”
 

 

Zapraszamy do obejrzenia webinarium poświęconemu angażowaniu uczniów i uczennic w życie szkoły

Zobacz, co do tej pory przygotowaliśmy w ramach programu „Wychowanie to podstawa”


Zamieszczone materiały są fragmentem publikacji „Wychowanie to podstawa”, przygotowywanej przez Centrum Edukacji Obywatelskiej.

Celem programu  “Wychowanie to podstawa” jest przygotowanie i upowszechnienie modelowego procesu planowania, tworzenia i wdrażania rozwiązań wzmacniających funkcję wychowawczą szkoły, nastawioną na kształcenie u uczniów i uczennic kompetencji społecznych, obywatelskich i osobistych, przy jednoczesnym wzmocnieniu inkluzyjności działań edukacyjnych.

Program jest realizowany przez Centrum Edukacji Obywatelskiej w ramach obszaru programowego Ucz otwartości, który wspiera budowanie w klasie dobrych relacji oraz pomaga nauczycielom i nauczycielkom podejmować z uczniami i uczennicami trudne tematy.

Program “Wychowanie to podstawa” korzysta z dofinansowania o wartości 109 tys. euro otrzymanego od Islandii, Liechtensteinu i Norwegii z funduszy EOG w ramach Programu Edukacja. Jego partnerem jest Menneskerettighetsakademiet (Humans Rights Academy) z siedzibą w Oslo.

Kwota przyznanego dofinansowania w 85% współfinansowana jest ze środków Mechanizmu Finansowego EOG 2014-2021 oraz w 15% z budżetu państwa.

 



Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Polityka prywatności

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close