Odporność społeczności szkolnej na kryzys i jej wzmacnianie

Druga fala epidemii koronawirusa postawiła szkoły ponownie w bardzo trudnej sytuacji. Jesienny powrót po kilkumiesięcznym okresie zdalnej edukacji okazał się krótkotrwały a kryzys, który wybuchł w marcu przedłuża się i na tym etapie trudno określić, kiedy tak naprawdę się skończy. Dyrektorzy i dyrektorki mierzą się z ogromnym wyzwaniem zarządzania swoją placówką w zupełnie innych, trudniejszych niż dotychczas warunkach. Słowo kryzys odmieniamy teraz przez wszystkie przypadki a termin „zarządzenie kryzysowe” wszedł na stałe do naszego słownika.

Kryzys i priorytety

Pandemia koronawirusa, obostrzenia sanitarne i postępujący lockdown wpychają szkołę w sytuację kryzysową. Jest to moment przerwania ciągłości pracy, załamania funkcjonujących dotychczas szkolnych rutyn. W sytuacji kryzysowej nie da się odtworzyć takiej samej szkoły, jaka funkcjonowała dotychczas, a to z kolei oznacza potrzebę zadania sobie pytania, co w szkole jest najważniejsze i co przede wszystkim chciałbym w niej ochronić – bezpieczeństwo, rozwój umiejętności, bliskie relacje pomiędzy uczniami/uczennicami czy inne wartości.

Przygotowanie na kryzys, odpowiedź na kryzys i przeobrażenie

Nieprzewidywalność obecnej sytuacji sprawa, że odpowiedź na kryzys oraz budowanie długofalowej odporności to dwa sprzężone ze sobą procesy – reakcja na kryzys dziś musi budować naszą odporność na kryzys jutra. Pierwszym etapem zarządzania kryzysowego powinno być (o ile to możliwe) przygotowanie na kryzys (choćby wzmocnienie kompetencji nauczycieli i nauczycielek), kolejnym osłabienie uderzenia (np. dotarcie do wszystkich uczniów i uczennic w czasie edukacji zdalnej), następnym odbudowanie strat (np. reintegracja zespołów klasowych i rady pedagogicznej), ostatnim zaś przeobrażenie w oparciu o wnioski z sytuacji kryzysowej (np. wzmocnienie rozwoju kompetencji uczenia się u uczniów i uczennic).

Dyrektorko i Dyrektorze!

Jeśli chcesz dowiedzieć się:
– jak zarządzać szkołą w kryzysie, 
– jak tworzyć w szkole środowisko sprzyjające uczeniu się i rozwojowi uczniów i uczennic pomimo niesprzyjających okoliczności,
– jak budować w radzie pedagogicznej kulturę współpracy, dzielenia się i stałego doskonalenia uczenia się,
to zachęcamy Cię o udziału w Studiach Podyplomowych dla Liderów Oświaty.

Już 1500  dyrektorów/ek i wicedyrektorów/ek skorzystało z naszego wsparcia w ramach tych studiów i oceniło je jako przydatne w codziennej pracy. Tegoroczną edycję poświęcimy w szczególności tematowi odporności szkoły na kryzys związany z COVID-19.

Zapisy trwają do 10 listopada 2020 r. Ilość miejsc ograniczona.  

Gęsta sieć relacji i kompetencje budują odporność

W ostatnich tygodniach dość powszechne jest myślenie, że to procedury w największym stopniu budują odporność szkoły. Tymczasem doświadczenie ostatnich miesięcy pokazuje, że to gęstość i charakter relacji w społeczności szkolnej oraz kompetencje jej członków i członkiń w największym stopniu determinują odporność społeczności szkolnej na kryzys. Gotowość do wzajemnego wspierania się w trudnej sytuacji, pomagania sobie i współpracy nie tylko zwiększają efektywność pracy w szkole, ale budują też dobrostan i komfort pracy nauczycieli oraz nauczycielek.

Kompetencje na nowe czasy

Wśród kompetencji nauczycieli i nauczycielek budujących odporność szkoły szczególne znaczenie ma ich biegłość w stosowaniu metod nauczania i praktyk dydaktycznych, które budują podmiotowość uczniów i uczennic w procesie uczenia się. Wśród kompetencji dyrektora i dyrektorki szczególne znaczenie mają definiowanie i komunikowanie priorytetów, identyfikowanie i wspieranie szkolnych liderów i liderek, budowanie kultury dzielenia się i współpracy pomiędzy nauczycielami/kami, proszenie o pomoc. W tej szczególnej sytuacji uczniowie i uczennice zaś potrzebują przede wszystkim umiejętności samodzielnego uczenia się oraz wytrwałości.

W Centrum Edukacji Obywatelskiej opracowaliśmy materiał, który może zainspirować do innego spojrzenia na zarządzanie swoją szkołą w kryzysie. Zachęcamy do jego wykorzystania w pracy zespołu kierowniczego szkoły oraz dyskusji z gronem pedagogicznym.

 

dr Jędrzej Witkowski

Z CEO związany od 2005 roku. Przygodę z fundacją zaczynał jako wolontariusz i animator w programie Młodzi obywatele działają. Koordynował projekty z zakresu edukacji obywatelskiej i wyborczej, samorządności uczniowskiej oraz edukacji globalnej. Przez kilka lat kierował działem programów młodzieżowych, od 2013 członek zarządu CEO, od 2018 roku prezes zarządu. Doktor nauk społecznych (Uniwersytet SWPS) i absolwent stosunków międzynarodowych (Uniwersytet Warszawski). Autor lub współautor materiałów edukacyjnych, kursów e-coachingowych, scenariuszy zajęć i podręczników (m.in. Kształcenie obywatelskie w szkole samorządowej, Edukacja globalna w szkole, Cały świat w klasie, Przewodnik dla opiekunów samorządów uczniowskich, Młody obywatel). Jako trener pracuje z nauczycielami, doradcami metodycznymi, wydawcami podręczników i przedstawicielami organizacji pozarządowych. Autor lub współautor kilku opracowań naukowych na temat edukacji globalnej i edukacji obywatelskiej.

Dodaj komentarz

avatar


Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Polityka prywatności

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close